Ośrodek Kultury Norwida - biblioteka-kuznia.okn.edu.pl

Od wystaw i festiwali, przez spacery i podcasty, po międzynarodowe projekty – minione dwanaście miesięcy było dla Ośrodka Kultury Norwida intensywną opowieścią o Nowej Hucie, jej mieszkankach i mieszkańcach. Był to rok jubileuszy, spotkań i działań, które pokazały, że kultura w Nowej Hucie to codzienna praktyka, a nie odświętne hasło.

Z początkiem roku w Galerii Huta Sztuki odsłonę miała wystawa „Sztuka Zasilana”, prezentująca znajdujące się w kolekcji Ośrodka kultury Norwida prace artystów i artystek, którym nowohucki kombinat fundował w latach 70. I 80. XX wieku stypendia twórcze. Do rąk czytelników i czytelniczek trafił również nowy numer „Zgniatacza”, poświęcony dziedzictwu przemysłowemu Nowej Huty.

W marcu w ARTzonie odbyło się spotkanie animatorów kultury z ówczesną ministrą kultury Hanną Wróblewską oraz jej doradczynią Agatą Diduszko-Zyglewską. Celem spotkania była rozmowa o realiach pracy i potrzebach środowiska animatorów i animatorek w Polsce w kontekście wypracowanych rekomendacji i postulatów na współKongresie Kultury.

W kwietniu odbyło się drugie Forum Edukacji Przyrodniczej. - Edycja 2025, zatytułowana „W przepływie”, była odpowiedzią na potrzebę budowania silnej sieci wsparcia i wymiany doświadczeń wśród pasjonatów i praktyków edukacji przyrodniczej - mówi kierowniczka Pracowni Animacji Ekologicznej, Elżbieta Urbańska-Kłapa.

W maju w Kinie Sfinks odbyła się 9. edycja festiwalu FilmON, przeglądu filmów krótkometrażowych tworzonych przez osoby z niepełnosprawnością intelektualną. Wydarzenie po raz kolejny pokazało, jak ważną rolę w działaniach Norwida odgrywają dostępność i włączanie różnych grup odbiorców.

Czerwiec to miesiąc, który co roku obfituje w szereg wydarzeń. W 2025 r. było ich wyjątkowo dużo. Z początkiem miesiąca Nową Hutę odwiedzili goście z 12 krajów w ramach programu New Town New Narratives, skupiającego 14 „nowych miast” z całej Europy, których powstanie związane jest z rozwojem przemysłowym. Projekt finansowany jest ze środków UE, a jego finał odbył się w październiku w stolicy Słowenii Nowej Goricy. Ośrodek Kultury Norwida reprezentowali dyrektor Jarosław Klaś i zastępca dyrektora Małgorzata Hajto.

Także w czerwcu po raz kolejny witaliśmy lato podczas cyklicznego wydarzenia pt. „Strawa pod Kopcem Wandy”. Tegoroczna edycja inspirowana była wierzeniami, mitami i rytuałami ochronnymi Słowian.

Ukoronowaniem wydarzeń tego miesiąca był czerwcowy NieKongres Animatorek i Animatorów Kultury, któremu przewodził Ośrodek Kultury Norwida w partnerstwie z koalicją nowohuckich instytucji kultury: Ośrodka Kultury Kraków - Nowa Huta, Nowohuckiego Centrum Kultury, Teatru Ludowego i Teatru Łaźnia Nowa. - Przez 3 dni animatorzy i animatorki kultury rozmawiali o wyzwaniach dla animacji kultury w Polsce, dzielili się doświadczeniami w tym obszarze, mogli też poznać bliżej Nową Hutę i przejść jej ulicami w barwnym korowodzie z udziałem tancerek ze szkoły samby, orkiestry i cyrkowych żonglerów – mówi Katarzyna Szczęśniak, koordynatorka projektu.

Podczas wakacyjnych miesięcy odbyło się wiele spacerów. Dużą popularnością cieszyły się tzw. wieczorynki z Katarzyną Kobylarczyk, która snuła opowieści o legendach oraz o kobietach Nowej Huty. Odbyły się również spacery poznawcze w parkach dzielnicy XIV. Kino Sfinks zamieniło się podczas Nocy Jazzu w salę koncertową, a „Kuźnia” pokazała nowe oblicza Mistrzejowickich Spotkań Filmowych. – Prezentowaliśmy filmy archiwalne, hity z kaset VHS, bajki dla dzieci czy musicale – wylicza Katarzyna Kosowska, kierowniczka „Kuźni”.

We wrześniu Ośrodek Kultury Norwida rozpoczął nowy sezon zajęć w ramach oferty stałej oraz świętowanie jubileuszu 70-lecia powstania instytucji i 30-lecie nadania jej imienia patrona-Sztukmistrza. Nad Zalewem Nowohuckim odbył się bieg na 5 km „Szybkie Norwidy”, w którym wystartowało blisko 200 biegaczy, a na każdego zawodnika na mecie czekał medal.

Październik to spotkania autorskie, które przyciągnęły szerokie grono miłośników literatury i filmu. Zarówno na spotkaniu z pisarzem Jakubem Małeckim w Bibliotece, jak i krytykiem filmowym Michałem Oleszczykiem (Spoiler Master) w kinie Sfinks trudno było znaleźć wolne krzesła. Odbył się również Slam Poetycki, czytanie poezji Norwida w mogilskim klasztorze oraz Nowa Huta Retro Weekend w klimacie lat 80.

W listopadzie nastąpiła kulminacja wydarzeń rocznicowych. Przed budynkiem głównym Ośrodka Kultury Norwida odbyła się premiera spaceru dźwiękowego „Cząstki zdarzeń”. Postać Cypriana Kamila Norwida stała się inspiracją do wystawy hafciarsko-papierniczej „Wzór Norwidowy”, a fragmenty jego dramatu „Wanda” w formie opery zostały wystawione podczas gali jubileuszowej Ośrodka. Podczas tego wydarzenia odznaczeniami Honoris Gratia uhonorowano byłe pracowniczki instytucji.

W grudniu Nowohuckie Laboratorium Dziedzictwa wyemitowało dwa nowe odcinki podcastu Katarzyny Kobylarczyk z serii „Nowohucianki” – o bibliotekarkach i dyrektorkach ZDK HiL i Ośrodka. Ostatnim dużym wydarzeniem było otwarcie wystawy jubileuszowej „Dom Sztuki. Dom Ludzi. 70 lat Ośrodka Kultury Norwida”. - Pokazujemy historię miejsca, które przez siedem dekad towarzyszyło mieszkańcom w codziennym życiu, rozwijało ich pasje i łączyło pokolenia – mówi Barbara Solecka, kuratorka wystawy.

Odbyło się również zakończenie realizowanego przez dwa lata międzynarodowego projektu ARCHETHICS, którego celem jest upowszechnianie wiedzy, ochrona i promocja europejskiego dziedzictwa (materialnego i niematerialnego) związanego z architekturą i historią XX wieku z okresu reżimów totalitarnych. Wcześniej w Walencji (Hiszpania) Lokalną Grupę Działania reprezentował dyrektor Ośrodka Kultury Norwida Jarosław Klaś.

- Rok 2025 to także około 70 wystaw, nasze flagowe festiwale, jak „Heroina. Bohaterka” czy „Moc Listopadowa”, to setki wydarzeń i tysiące uczestniczek i uczestników, którzy skorzystali z naszej oferty – wylicza Jadwiga Bryś, kierowniczka Działu Promocji Ośrodka Kultury Norwida. – Cieszymy się, że nasze działania zostały docenione, nasz Ośrodek otrzymał prestiżową Nagrodę Miasta Krakowa „Animator Roku 2025” w kategorii instytucjonalnej, docenioną za wybitny wkład w kulturę i edukację – dodaje.

Rok 2025 zapisał się w historii Ośrodka Kultury Norwida jako czas podsumowań, ale i wyraźnego spojrzenia w przyszłość. Jubileuszowe wydarzenia, międzynarodowe współprace i codzienna praca animatorów pokazały, że Norwid pozostaje miejscem żywego dialogu – z przeszłością Nowej Huty, z jej teraźniejszością i z tymi, którzy dopiero będą ją współtworzyć.

Na zdjęciu uczestnicy i uczestniczki NieKongresu, fot. Aleksander Hordziej