PL
EN
DE
Akira Kurosawa to jeden z najważniejszych reżyserów XX wieku, zarówno w Japonii, jak i na całym świecie. Nazywany generałem lub cesarzem kina, kojarzony jest głównie z obrazami średniowiecznej, feudalnej Japonii. Sam pochodził z rodziny samurajów, w jego filmach widzimy więc zarówno apoteozę, jak i miażdżącą krytykę japońskich obyczajów. Wszystko przedstawione w niezwykły, wizjonerski sposób, wraz z uniwersalnymi pytaniami o moralność, prawdę i człowieczeństwo, co czyni filmy Kurosawy wybitnymi.
Zorganizowany przez Stowarzyszenie Kin Studyjnych i Awareness Distribution przegląd filmów Kurosawy przypomina zarówno początki, jak i późny okres twórczości reżysera.
Grudzień rozpoczniemy projekcją „Rashōmona” (1950). Obraz należy do klasyki kina. To historia redefiniująca narrację filmową. Opowiadana z różnych perspektyw, przez chroniących się przed deszczem bohaterów, fascynuje niejednoznacznością. Co wydarzyło się między bandytą, samurajem a jego żoną? Kto mówi prawdę? Kurosawa zastosował tu nowatorskie techniki zdjęciowe, m.in. filmowanie wprost w słońce, co wówczas było uznawane za błąd – a dziś jest uważane za jedno z jego najpiękniejszych osiągnięć wizualnych. Film zdobył Złotego Lwa w Wenecji i Oscara za film zagraniczny, co otworzyło zachodnim widzom drzwi do japońskiego kina, a reżyserowi drogę do światowej sławy. „Rashōmon” wprowadził do kultury pojęcie „efektu Rashōmon” – oznaczającego sytuację, w której różne osoby przedstawiają sprzeczne wersje tego samego wydarzenia.
9 grudnia Kino Sfinks zaprezentuje „Dersu Uzała” (1974), nagrodzony Oscarem film o przyjaźni między rosyjskim geodetą a syberyjskim traperem, ukazujący piękno natury. Kurosawa nakręcił go, gdy był w ogromnym kryzysie psychicznym, rozczarowany zarówno japońskim, jak i hollywoodzkim przemysłem filmowym. To jedyny film Kurosawy nakręcony poza Japonią – powstał w koprodukcji z ZSRR na dalekiej Syberii i jest oparty na książkach przyrodnika i etnografa Władimira Arsenjewa, które Kurosawa przeczytał kilka dekad wcześniej. Ten obraz to hołd dla prostoty, natury i duchowej więzi człowieka z przyrodą, zrealizowany w liryczny, malarski sposób. Reżyser zdobył za niego Oscara dla najlepszego filmu zagranicznego.
Jako ostatni film z cyklu 16 grudnia zobaczymy „Ran” (1985), kolejne epickie dzieło inspirowane Szekspirem, ukazujące upadek samurajskiego rodu. Tym razem chodzi o „Króla Leara”, tylko zamiast trzech córek mamy trzech samurajskich synów, a całość łączy tragedię szekspirowską z dramatem wojennym o przemijaniu i szaleństwie władzy. Scenariusz powstawał ponad dekadę. Kurosawa zanim zdobył fundusze na tę produkcję miał już 75 lat. Artysta własnoręcznie namalował ponad 200 obrazów przedstawiających każdą scenę filmu, zaangażował setki statystów. Kurosawa wymagał, by każdy szczegół — nawet zbroje widoczne tylko przez chwilę — był autentyczny, więc nakazał uszycie ręcznie ponad 1400 kostiumów samurajskich, co trwało 2 lata. Potrafił godzinami czekać na „idealną chmurę” zanim rozpoczął ujęcie. Kazał również malować pejzaże w tle, by kolory idealnie współgrały z emocjami bohaterów. „Ran” zdobył Oscara za kostiumy i był nominowany m.in. za reżyserię. Do dziś uznaje się go za pożegnanie mistrza – epicki film o upadku człowieka, który sam zniszczył własny świat.
Akira Kurosawa wywarł ogromny wpływ na kino światowe — jego techniki, tematy i styl stały się punktem odniesienia dla kolejnych pokoleń twórców. Inspirowali się nim m.in. George Lucas, Steven Spielberg, Martin Scorsese czy Sergio Leone.
– Zapraszamy na 5 wybitnych filmów Akiry Kurosawy. Genialny reżyser, zwany "cesarzem japońskiego kina" i "Szekspirem światowego filmu", zdobył najważniejsze nagrody filmowe na świecie: 3 Oscary, Złotą Palmę w Cannes, Złotego Lwa w Wenecji. Najsłynniejsze pozycje w jego dorobku znalazły się w przeglądzie "Retrospektywa Akiry Kurosawy: Droga przez czas". Od 18 listopada można je będzie zobaczyć w Kinie Sfinks – zaprasza kierowniczka studyjnego kina Sfinks Anna Starewicz-Caban.
Godziny poszczególnych seansów znajdują się na stronie internetowej Kina Sfinks
